Albania. Tirana. Three teenagers run up the slopes of the Pyramid to get to the top of the building. The Pyramid, also called International Center of Culture, is a structure and former museum that opened on October 14, 1988, formerly known as the "Enver Hoxha Museum". Its angled shape structure vaguely reminiscent of a pyramid was designed by the daughter and son-in-law of the late communist leader Enver Hoxha. It was originally intended to be a mausoleum and museum for the country's deceased leader Enver Hoxha. It served as a museum about his legacy. Then came in 1991 the collapse of communism. Albania's transition from isolated Stalinist state to aspiring member of the EU has been reflected in the fortunes of Tirana's pyramid. In 1991, the building was renamed in honor of persecuted activist Pjeter Arbnori and became a conference center and exhibition venue. During the 1999 conflict in Kosovo, NATO set up a humanitarian headquarters inside the pyramid. In 2001, Albanian television station Top Channel moved in. In 2010, the Albanian government decided to raze the pyramid and build a sleek new parliament building in its place. The pyramid, however, still stands. Though many would like to destroy the specter of communist rule, a vociferous group Albanian intellectuals, activists, and even former political prisoners of Hoxha are in favor of its preservation. Ther argument: history, no matter how dark or ugly, must be remembered. As debate continues (2016), the pyramid sits dilapidated and vandalized, awaiting an uncertain future. Tirana is the capital and largest city of Republic of Albania. 24.11.1998 © 1998 Didier Ruef

-Do të më jepej një Tem, ku më duhej të përshkruaja Borën e parë të atij viti, në kushte fare të papërshtaçme duke ngulur syt në dritaren e klasës në anën e majtë të shkollës,pa fije fare frymëzimi, në atë dritare të mbshtjedhë me plasmas në formën e një marimange, ku nuk ndalonte dotë të ftohtin që hynte në klasë , të jepte përshtypjen sikur jashtë ishte më ngroht se sa brenda në klas ,dhe pse ishte dimri i asaj Teme.

Nuk kisha shkruar as gjë, problemi im nuk ishte veç i ftohti, ishte edhe ish mësuesja që dukej se më rrinte mbi kok vazhdimisht ndrërkoh ora po mbaronte fleta bosh!. Papritur ktheva kokën rreth e rrotull klasës dhe vura re që shklqenin syt e të gjith nxënsve ashtu duke vërejtur atë dritare ndërkoh nëpër të carat e atij plasmasi dilte me vrull një tym që tymoste sobën e ndexur me kaçarrumat e fshatarve puntorë dhe të ndershëm. Kisha fiksuar shikimin në atë dritare dhe po përpiqesha të mbaroja atë punë me shkrim ndrërkoh deri tani kisha shkruar vetëm datën e aij hartimi 18. 02. 1997.

Në atë dritare plasmasi në njërën prej të çarave të saj dukej maja e malit të lartë mjaftë e zbukuruar nga bora e atij viti ,të jepte ndjesin e një fustani nusërie ose ndonjë qelesheje të bardhë burrërie e fisnikërie, megjithatë ku frymzim zhdukej shum shpejt, her shfaqej her zhdukej nuk po bëja dot as gjë! Më në vund duke vëzhguar vazhdimisht në atë dritare kuptova se mendimet ngatërroheshin dhe rrezet e diellit ndërpriteshin në kontakt me atë borë e bardhë nga larg majave,- ishte një nxënës tjetër , jasht asaj dritareje i cili lante dhe fshinte një motorrçiklet të një intelektuali , kështu mu prish e gjith ispirimi për atë tem dhe u bllokova fare ndërkoh do të binte zilja, tashmë ora kishte mbaruar. Nuk largoja dot syt nga ajo dritare derisa shikoja se si ky nxënës ishte urdhruar që të lante motorrçikletën e drejtorit të shkollës dhe pse duhej ai pikërisht ta bënte ky nxënës ?!

Dukej se ishin ngrirë duart nga i ftohti akoma më shum bëhesha nervoz kur shikoja atë, dukej sikur do ti thoja – Ej ti ?!; Çar po bën?, pse duhet ta lashë ti këtë ?! Të paktën kaq arrita të mbaja mend nga libri i hollë në formën e një fletoreje kujtimesh. Sa her prek laps ose letër me dorë më kujtohet ajo dritare e atij dimri, por edhe pranvera, sidomos Delja dhe qingji im;- Po po ! Delja dhe Gjingji pra!, ishte personazhi kryesor i Temës të albumit të kujtimeve, sa her prek laps o letër më kujtohet një intelektual që nuk mund të jepte as gjë nga vetja, por gjithmon të mirrte edhe atë kafshat që kishe, kjo pra ishte Delja dhe Gjingji i saj ,që do ta gllabëtonte goja e pangopur e intelektualit në këmbim të një note, në këtë rast të një (5-se) fare të vogël. Kisha menduar se e kam djegur këtë fletore kujtimesh, si duket vitet kalojnë dhe njeriu ndryshon, por Tema është akoma e njëjtë , sepse dimri vjen ç’do vit, dhe të tjer, si “Ne” , do të na jepej një temë e tillë, duket se pasojat e trraumave kanë mbetur që kohën kur tërhiqja zvarr një Dele dhe me blegërime fëminore ose ndoshta me të qara i vinte mbrapa i vogëli i saj, ku do të përfunfonin në gojën e gja, kpirësit, i veshur nën mantilin e itelektualit gjoja mjaftë të arsimuar , i diplomuar pothuajse për të rrëmbyer jo për ti dhënë dikujt mësim.

Kështu që na shërben ,na nevoitet e kaluara për të ndërtuar të ardhmen, në fakt është e lehtë të kritikosh, por akoma më e lehtë është të ulesh në një cep, dhe të shtiresh sikur ska ndollur a’s gjë. Dijetarët me kohë e kanë thënë; se nuk jemi të varfër por jemi të vjedhur, dhe se vuajtja vjen pikërisht nga ajo që nuk e denancojmë krimin, e neglizhojmë me fjalën tashmë më egoiste në botë- “Ç’më duhet mua” Në faktë na duhet të gjithve, sepse duam të gjithë më të mirën që mundemi, atëher pse kaq shum flasim për drejtësi, kur nuk jemi të drejtë. Atë që themi duhet edhe ta bëjmë madje që tani.

Pra Delja dhe Gjingji do të ngelen në albumin e kujtimeve si dëshmorët e rënë në emër të injorancës së të dy palëve, dhuruesit injorat, dhe marrsit me dy fish injoranc për faktin se të diplomuarit janë zgjedhur ta orientojnë popullin drejt suksesit, jo të xhvatin akoma më shum atë. Megjithatë shkrimtarët nga të tilla gjëra lindën tek e fundit, duke parë dhe shijuar të tilla vjedhje , të tilla abuzime, të tilla mashtrime, dhe më në fund i etikituan me Titullin e lartë Shkrimtar i papunë, i pa zanat, kështu pra , ne i ushqejmë me gjingja, mësuesit tanë që në fakt në fletoren e kujtimeve na kanë trashëguar një pjes nga eksperjenca e të qënit ma, fioz

Dhe zhvatës përkundeazi kjo fletore kujtimesh duhej të ishte e mbushur me kujtime motivuese .

Autori: Fredi Omeri

* Rrespekte për ata që na mësuan shkrim dhe lexim, që na duruan , që shkatrruan nervat dhe shëndetin e tyre me ne, Mirnjohës deri në vdekje, mësuesve të ndershëm.
Servilave dhe atyre që na shitën notën, ose nuk kishin as një motiv për veç rrugës së zez, vërtet akoma vazhdojnë në rrug të zez, për ta gjithçka është zi sepse fatkeqsisht nuk e kan mësuar tabelën e haramit dhe të hallallit, kështu për ta nuk ka rrespekt, por vetëm ndëshkim, ndoshta nesër nuk do të lexoni një fletore kujtimesh si kjo.

Albumi i Kujtimeve

Foto Ilustruese © 1998 Didier Ruef