Shumë njerëz kanë puthë e puthin në këtë botë. Por vetem njëri është bërë i njohur në tërë botën për një puthje. Edhe ju qe po i lexoni këta rreshta, keni puthur, ose ju kanë puthur. Por, vetem ju e mbani ne mend at puthjën e madhe.

Foto: Albumi Akordet e Kosoves

Amerikani Gjorgj Mendonsa është bërë i njohur në tërë botën për një puthje. Ishte akoma në unfirormën e ush, tarit – marins. Mendonsa sapo ishte këthyer nga Lu, fta e Dytë Botërore, ku me aeroplanin e tij, kishte rrezikuar jetën disa herë. Por lu, fta nuk i solli famë. U bë i njohur me një puthje. Kjo ishte medalja e tij.

Ishte Fundi i Lu, ftës së Dytë Borërore dhe ky ush, tar-mar, ins 22 vjeç, sapo ishte këthyer në një pushim të shkurtër në Nju Jork. Po shetiste me një shoqe në qëndër të Nju Jorkut, në Menheten. Atë ditë, papritmas arrinë lajmi që Lu, fta e Dytë Botërore – përfundoi. Për Amerikën përfundim i lu, ftës ishte kapitullimi i Japonisë. Me të dëgjuar këtë lajm, qytetarët e Nju Jorkut fillojnë të festojnë nga gëzimi në rrugët e qytetit. Dikush me këngë, dikush me valle, me britma, qeshje… Por ush, tari Gjorgj Mendonsa zgjodhi mënyrën me origjinale dhe më praktike për të celebruar. Ai rrembeu vajzën e parë që u gjet pranë tij, e shtrengoi fortë rreth belit, dhe i dha një puthje të flakët e të thellë. Vajza, qe ishte studente e mjeksisë-dentiste, pak nga hutia e pak nga qejfi, nuk reagoi. Ju dorëzua befasisë dhe – hyri në histori.

Kjo, skenë as kjo puthje, nuk do të njihej as permendej kurr, sikur në ato momente aty pranë të mos gjëndej fotografi Alfred Eistenstaedt. Ai shkrepi me fotoaparatin e tij, dhe puthja mbeti – e ngirë e pafund dhe e perjetshme në foto. Kjo pamje, brenda natës vershoi mediat amerikane e shumë shpejtë edhe ato botërore. Gazetarët filluan gjuetinë, për të zbuluar cili ishte ky mëshkull qe puthi me kaq stil, dhe cila ishte vajza veshur në të bardha, qe me aq elegance e lehtësi e pranoi puthjën. E zbuluan autorin e puthjës Gjorgj Mendosën dhe shumë shpejtë, edhe të puthurën. Çdokush dëshironte të mësojë emrin e sajë, dhe si ndodhi kjo ngjarje spontane qe po shënonte fundin e një lu, fte botërore.

Vajza e puthur quhej Greta Friedman dhe në atë kohë ishte 21 vjeçe. Ajo po punonte asistente e një dentisti në afërsi . Kishte dalur në një pushim të shkurtër dhe po shetiste në Times Square, kur qytetarët morën lajmin e mirë mbi përfundimin e lu, ftës. Papritmas u gjet në krahët e djaloshit të panjohur. Për çudi, ky djalosh kishte një vajzë me vete, me të cilën pergaditej të fillojë romansën. Mirëpo, e harroi atë, dhe ju hodh një vajzë tjetër të panjohur. Dashnorja e tij mbeti gojëhapur, por nuk reagoi. Skena ishte terheqëse madje edhe për sytë e sajë. Vetem buzëqeshi…

Djaloshi qe dha puthjën e shekullit, Gjorgj Mendonsa, dhe dentistja e ardhëshme Greta Friedman u bënë yje të mediave të kohës. Ata fituan famë të madhe, por asgjë më tepër. Nga puthja e tyre më së tepermi fitoi fotografi Alfred Eisenstaedt i cili e shiti shtrenjtë këtë foto në shumë vende. Ai tërë jetën përfitoi përqindje finanaciare nga publikimi i kësajë fotoje në media. Kurse, puthësi dhe e puthura, asnjëherë nuk paten ndonjë lidhje dashurie. Puthja e tyre vazhdoi të jetojë vetem nëpër gazeta e media tjera të kohës. Fotografia u publikua për herë të parë në revistën “Time” të Nju Jorkut, për të cilën punoi shumë vite edhe fotografi i njohur shqiptaro-amerikan Gjon Mili. Disa dekada pas publimit të kësajë fotografie, ush, tarit i cili puthi vajzen, ju paraçiten disa konkurentë.

Të etur për famë, në nderkohë u lajmëruan tre përsona qe pretendonin, secili, se e kishin puthur vajzën. U krijua një paqartësi; Cili ishte puthësi i vertetë e cili ishte fa, ke (i rrejshem) ? Gazetarët tani filluan të hulumtojnë për ta zbuluar djaloshin e vertetë. Falë teknologjisë bashkohore të identifikimit të fotografive, ekspertëtë erdhën në përfundim se puthësi i vertetë ishte Gjorgj Mendonsa. Të tjerët ishin mashtrues të cilët tentuan të ja marrin titullin, vetem për famë. Ush, tari mendosa, më vonë ka sqaruar qe atë ditë kishte pirë pakëz dhe ndoshta pija e kishte ndihmuar në këtë akcion të paplanifikuar. Ai më vonë u martua dhe kaloi 70 vite të lumtura me bashkëshortën e tij.

Kjo puthje e shekullit, u bë histori, kurse puthësi dhe e puthura, bënë jetë modeste. Autori i puthjës se shekullit Gjorgj Mendonsa vd, iq këto ditë në moshën 95 vjeçe, kurse Greta Friedman disa vite më heret në moshen 92 vjeçe. Poashtu edhe fotografi ishte 92 vjeç kur ndërroi jetë. Një puthje u bë emblemë e fundit të një urrejtje qe quhet lu, ftë. Por, nuk ishte puthja, nuk ishte pamja, as bukuria e tyre. Ishte momenti, ai qe e bëri këtë puthje – historike. Ndonjëherë, është koha ajo qe e bën një ngjarje të madhe. Lu, fta e Parë Botërore filloi më vr, asjën apo At, entatin e Sarajevës, kurse Lu, fta e Dytë Botërore simbolikisht përfundoi me këtë puthje në Times Square të Nju Jorkut.

Harry Dukagjini

Foto: Albumi Akordet e Kosoves

Burimi: Albumi Akordet e Kosoves

Postimi Origjinal: